سال ۲۰۲۱، سالی رویایی برای ارزهای دیجیتال بود. در این سال اتفاقاتی افتاد که شاید پیشبینی وقوع آنها غیرممکن بود. مثلاً هیچکس فکرش را نمیکرد تسلا در این سال بیت کوین بخرد یا السالوادور این ارز دیجیتال را بهعنوان ارز رسمی اعلام کند.
با این حال، ۲۰۲۱ تنها به اتفاقات خوب محدود نمیشود؛ اتفاقات ناگوار و عجیب هم در این سال کم رخ نداد. از مرگ ناگهانی جان مکآفی گرفته تا شکایت SEC از ریپل و حواشیای که از چین سرچشمه گرفت. ۲۰۲۱ پر از اشکها و لبخندها برای دوستداران ارزهای دیجیتال و سرمایهگذاران بود؛ در این سال هم اوجگیریهای خارقالعاده داشتیم و هم سقوطهای سنگینی را تجربه کردیم. شاید ۲۰۲۱ سالی باشد که هیچ وقت از یاد ما طرفداران این حوزه نرود.
در این مطلب نگاهی داریم به بهترین و بدترین و شاید عجیبترین اتفاقاتی که در ۳۶۵ روز گذشته رخ داده است. با بهترینها شروع میکنیم و در نهایت مروری هم بر بدترین اتفاقات خواهیم داشت.
بهترین اتفاقات سال ۲۰۲۱
سال ۲۰۲۱ پر از زمانهایی بود که میشد اشک شادی ریخت. هر کدام از اتفاقهای خوبی که در این سال رخ داد، قیمت ارزهای دیجیتال را تا مرز انفجار پیش برد و در نهایت به تریلیوندلاریشدن این صنعت انجامید.
ETF بیت کوین تأیید شد
در سال ۲۰۲۱ شاهد پاسخ به یکی از سؤالات چندساله بیت کوین بودیم: آیا صندوقهای قابلمعامله در بورس بیت کوین مجوز میگیرند؟
تا پیش از تأیید ETF شرکت والکری (Valkyre) در آمریکا، کمیسیون بورس و اوراق بهادار این کشور که مسئول اعطای مجوز به چنین صندوقهایی است، بارها و بارها درخواستهای شرکتهای مختلف را رد کرده بود؛ اما بالاخره تسلیم شد و در ماه اکتبر (مهر) شاهد عرضه اولین صندوق قابلمعامله در بورس بیت کوین در آمریکا بودیم.
بیشتر بخوانید: همه چیز درباره ETF بیت کوین به زبان ساده
این اتفاق از جنبههای مختلفی دارای اهمیت است. ETFها این امکان را فراهم میکنند که سرمایهگذاران نهادی با خیال راحت روی بیت کوین سرمایهگذاری کنند؛ چراکه این صندوقها در بستری قانونگذاریشده عرضه میشوند و مشکلات قانونی گریبان شرکتها را نخواهد گرفت.
پس از والکری، صندوق قابلمعامله در بورسِ شرکت پروشیرز (ProShares) هم موفق شد مجوز خود را از کمیسیون بورس و اوراق بهادار آمریکا دریافت کند.
تسلا بیت کوین خرید
شرکت تسلا ماه فوریه (بهمن ۹۹) بهصورت رسمی و طی بیانیهای اعلام کرد که در حدود ۱.۵ میلیارد دلار بیت کوین خریده است.
این شرکت قصد خود از خرید بیت کوین را متنوعسازی داراییهای شرکت عنوان کرده بود. تسلا در آن زمان گفت که بستری برای خرید خودروهایش با استفاده از بیت کوین فراهم میکند؛ تصمیمی که چندی بعد از آن عقبنشینی کرد!
پس از خرید بیت کوین توسط تسلا، فرانسیس سوارز (Francis Suarez)، شهردار میامی، در مصاحبهای اعلام کرد که این تصمیم «شروعی تازه» برای بیت کوین است.
انتشار خبر تسلا و بیت کوین، باعث رشد شدید قیمت این ارز دیجیتال شد و این در حالی بود که دورنمای قیمت بیت کوین در آن زمان تا حدود زیادی، حداقل در کوتاهمدت، نزولی بود.
شرکت تسلا چند ماه بعد در گزارشی ادعا کرد که در سهماهه دوم سال ۲۰۲۱، چیزی در حدود ۲۳ میلیون دلار از خرید بیت کوین ضرر کرده است.
السالوادور بیت کوین را به رسمیت شناخت
حدود شش ماه پیش بود که این کشور آمریکای جنوبی، بهصورت رسمی اعلام کرد که بیت کوین را بهعنوان پول قانونی به رسمیت خواهد شناخت.
پس از تصویبِ استفاده از بیت کوین بهعنوان پول قانونی و ابزار مبادله، السالوادور به اولین کشوری تبدیل شد که این ارز دیجیتال را بهطورکامل به رسمیت میشناسد.
پذیرش بیت کوین توسط السالوادور باعث روانهشدن سیلی از انتقادها بهسمت این کشور شد. بانک جهانی هم کمی بعد در بیانیهای اعلام کرد که این تصمیم السالوادور را به رسمیت نمیشناسد.
بسیاری از اقتصاددانهای مشهور دنیا، از جمله استیو هانکه (Steve Hanke)، با اشاره به ضررهایی که بیت کوین برای اقتصاد السالوادور دارد، عنوان کردند که این کار عملکرد بیت کوین در معاملات روزمره را زیر سؤال میبرد.
صنعت ارزهای دیجیتال تریلیون دلاری شد
کمی پس از عبور قیمت بیت کوین از ۵۳,۰۰۰ دلار، ارزش بازار ارزهای دیجیتال هم به بیش از ۱ تریلیون دلار رسید. این اتفاق در حالی افتاد که یک سال قبل از آن، ارزش بازار ارزهای دیجیتال تنها ۱۷۸ میلیارد دلار بود.
این پایان ماجرا نبود؛ با تداوم رشد ارزهای دیجیتال، ارزش بازار این حوزه هم بیشتر شد. در عرض یک ماه، شاهد عبور از مرز ۲ تریلیون دلار بودیم.
ارزش بازار ارزهای دیجیتال یک ماه و نیم پیش هم از سد ۳ تریلیون دلار عبور کرد. در حال حاضر ارزش بازار ارزهای دیجیتال در محدوده ۲.۵ میلیارد دلار قرار دارد.
در این میان، بیت کوین سهمی ۳۷.۹ درصدی از بازار دارد؛ اتریوم، بایننس کوین و تتر بهترتیب در ردههای دوم تا چهارم قرار دارند.
عرضه عمومی سهام کوین بیس
در سال ۲۰۲۱، صرافی کوین بیس، بهعنوان بزرگترین صرافی ایالاتمتحده، به اولین شرکت فعال در حوزه ارزهای دیجیتال تبدیل شد که سهامش را در بازارهای عمومی این کشور عرضه کرده است. کوین بیس موفق شد ماه آوریل (خرداد)، سهام خود را در بازار نزدک عرضه کند.
در روز عرضه، ارزش هر سهم از این شرکت به ۳۲۸ دلار رسید. این قیمت برای هر سهم، عدد قابلملاحظهای به حساب میآید و میتوان آن را با روز اول عرضه سهام نامهای بزرگی همچون فیسبوک و ایربیانبی (Airbnb) مقایسه کرد.
ارزش بازار سهام کوین بیس در زمان نگارش این مطلب در محدوده ۵۲ میلیارد دلار قرار دارد که مقبولیت بالای برند کوین در بازارهای مالی را نشان میدهد.
عرضه سهام کوین بیس از آن جهت دارای ارزش است که باعث میشود شرکتهای فعال در این حوزه، حضور پررنگتری در بازارهای قانونگذاریشده داشته باشند. این حضور بیشتر یعنی مقبولیت بیشتر و مقبولیت بیشتر یعنی موفقیت بیشتر.
بیپل و NFTها
اغراق نکردهایم اگر سال ۲۰۲۱ را سال توکنهای غیرمثلی بنامیم. در این سال هنرمندانی مثل بیپل، برای خود شهرتی برهم زدند و به تیتر اول بسیاری از خبرگزاریهای تبدیل شدند.
بیپل در سال ۲۰۲۱ موفق شد اثر هنری «همه روزها: ۵۰۰۰ روز اول» را با قیمت ۶۹.۳ میلیون دلار بفروشد؛ این مبلغ به اندازهای زیاد بود که حوزه فروش آثار هنری و NFTها را بهطورکلی تغییر داد.
پس از آن پای بیپل به خانه حراج کریستی هم باز شد. جایی که قبل از بیپل میزبان آثار نامهایی همچون سالوادور دالی، ژرژ سورا و گوگن بود که هنردوستان به سرشان قسم میخورند.
رشد NFTها، هم از نظر قیمت و هم از نظر تعداد و حجم معاملات، تا حدی بود که انتشارات کالینز (Collins) کلمه NFT را بهعنوان کلمه سال انتخاب کرد. این یعنی میتوان با قطعیت گفت روزی که این توکنها در تمام جنبههای زندگی هنری ما نفوذ کنند، دور نیست.
وب ۳.۰
سال ۲۰۲۱ به ما نشان داد که کاربردهای بلاک چین فراتر از سرمایهگذاری و کسب سود است. سال ۲۰۲۱ ثابت کرد که میتوان بر بستر بلاک چین سیستمهایی انقلابی ایجاد کرد. اوجگیری پلتفرمهای همهکاره مثل پولکادات و سولانا فرصتی ایجاد کرد که اعتماد به بلاک چین احیا شود.
در واقع وب ۳.۰، همان طور که از اسمش پیداست، نسل جدید اینترنت است که بر پایه فناوریهای غیرمتمرکز پایهریزی شده است. در این نسل جدید، وابستگی به سازوکارهای سنتی از بین میرود و همه چیز میتواند به بستری غیرمتمرکز کوچ کند.
در پلتفرمهای وب ۳.۰، هزینه خدمات و استفاده از پلتفرمها در قالب توکنها پرداخت میشود و همین مسئله اکوسیستمی یکپارچه در فضای اینترنت به وجود خواهد آورد. تعاملات در وب ۳.۰ به مرحلهای تازه وارد میشود و کاربران در محیطی آزاد، با یکدیگر تعامل خواهند داشت.
پذیرش و مقبولیت ارزهای دیجیتال
کمتر کارشناس و متخصصی در این حوزه را میتوان پیدا کرد که افزایش پذیرش و مقبولیت ارزهای دیجیتال و بلاک چین در سال ۲۰۲۱ را انکار کند. پیشرفتهای قانونگذاری و توجه نهادهای امنیتی به بهترکردن شرایط برای فعالیت ارزهای دیجیتال باعث شد تا پذیرش و مقبولیت این ارزها تا حد قابلتوجهی افزایش پیدا کند.
بسیاری از همین کارشناسان، ۲۰۲۱ را تازه اول راه مقبولیت و پذیرش میدانند و معتقدند در سالهای آینده، این موارد بهتر و بهتر میشوند.
در سال ۲۰۲۱، کوین بیس وارد نزدک شد، السالوادور بیت کوین را بهرسمیت شناخت و بسیاری از نهادهای قانونگذاری بارها درباره ارزهای دیجیتال صحبت کردند و همین مسئله سیلی از پوشش رسانهای را بهسمت این حوزه روانه کرد.
از سوی دیگر، نباید فراموش کرد که در دنیای دیجیتال امروز، پوشش رسانهای، نیروی محرکه پذیرش هر پدیدهای است.
بدترین اتفاقات سال ۲۰۲۱
سال ۲۰۲۱ قطعاً یکی از سالهای رویایی برای ارزهای دیجیتال به حساب میآید؛ اما اتفاقات بدی هم در این یک سال رخ داد که شاید در زیر سایه خوشیهای ۲۰۲۱ پنهان شده باشند.
هکهای چند میلیون دلاری
کلاهبرداری و هکها در صنعت ارزهای دیجیتال و بلاک چین موضوع چندان جدیدی نیستند. در سال ۲۰۲۱ هم مانند سالهای گذشته، شاهد هکهای چند میلیون دلاری بودیم.
کریم فایننس (Cream Finance) در سال ۲۰۲۱، چندین نوبت هک شد و هکرها موفق شدند میلیونها دلار از این پلتفرم سرقت کنند.
پنکیک بانی (PancakeBunny)، اسپارتان پروتکل (Spartan Protocol)، اورانیوم فایننس (Uranium Finance) و میرکات فایننس (Meerkat Finance) از جمله پروژههای اسمارت چین بایننس بودند که قربانی هک و کلاهبرداری شدند.
صرافی آفریکریپت (Africrypt) هم یکی از صرافیهایی بود که در سال ۲۰۲۱ قربانی هک شد. گردانندگان این صرافی پس از فروپاشی شرکت، متواری شدند و دادگاه هم داراییهای آنها را به سود مشتریان مصادره کرد.
اختلال در سولانا
شاید اگر اوایل سال ۲۰۲۱ از کسی میپرسیدید احتمال اختلال در کار کدام پروژه بیشتر است، سولانا در هیچ فهرستی جای نمیگرفت!
لایه اول سولانا ماه سپتامبر با اختلال همراه شد. این اختلال که ۱۷ ساعت به طول انجامید، باعث شد تا کار بسیاری از صرافیها، IDOها و پروتکلها با مشکل مواجه شود.
بیشتر بخوانید: سولانا در اطلاعیهای دلیل اختلال اخیر در شبکه را تشریح کرد
قیمت سولانا پس از این اختلال سقوط کرد و تا زیر ۱۳۰ دلار پایین آمد. در نهایت متخصصان سولانا با راهاندازی دوباره شبکه، جانی دوباره به آن دمیدند.
در حال حاضر سولانا باقدرت به کار خود ادامه میدهد و بیش از ۴۰۰ پروژه مختلف روی این اکوسیستم مشغول به فعالیت هستند. سولانا در حال حاضر با ارزش بازار ۵۹ میلیارد دلاری، پس از تتر، پنجمین ارز دیجیتال مطرح بازار است.
اگر دوست دارید بیشتر در مورد سولانا و نحوه کارکرد آن بخوانید، پیشنهاد میکنیم مقاله «سولانا چیست؟» را بخوانید.
کارمزدهای اتریوم
کارمزدهای اتریوم هم در سال ۲۰۲۱ به اوج خود رسید؛ در ماه مه، یک تراکنش ساده در این شبکه، برای شما ۸۰ دلار آب میخورد! انجام برخی تراکنشها در پروتکلهای دیفای و صرافیهای غیرمتمرکز کارمزد چند صد دلاری به همراه داشت.
افزایش کارمزدها باعث شد کاربران عادی نتوانند فعالیت چندانی در دیفای داشته باشند؛ بنابراین توسعهدهندگان اتریوم برای کاهش کارمزدها طرحهای بهبودی (EIP) را ارائه کردند.
یکی از این طرحها که چند ماه قبل در قالب هاردفورک لندن اجرا شد، بخشی از کارمزدهای تراکنشها را میسوزاند. در حال حاضر میانگین کارمزد تراکنشها در شبکه اتریوم ۲.۵ دلار است.
بسیاری از شبکههای بلاک چینی نظیر سولانا و پولکادات با استفاده از همین نقطهضعف اتریوم، توانستند جای پای خود را در بازار محکمتر کنند و به یکی از اکوسیستمهای اصلی در دیفای تبدیل شوند.
مرگ جان مکآفی
اگر بخواهیم پرحاشیهترین افراد حوزه ارزهای دیجیتال را معرفی کنیم، قطعاً جان مکآفی در صدر این فهرست قرار میگیرد و حتی مرگ او نیز یکی از حواشی پیرامون این شخصیت است!
جان مکآفی، بنیانگذار شرکت مکآفی که در زمینه امنیت و نرمافزارهای ضدویروس فعالیت میکند، ماه ژوئن و در حالی که دوران محکومیت خود را در یکی از زندانهای اسپانیا سپری میکرد، خودکشی کرد.
بیشتر بخوانید: اندوه برای جان مکآفی؛ مردی که هیچ کس او را درست نمیشناخت
او به جرم فرار مالیاتی و پرداختنکردن مالیات بر درآمدش بین سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۸، تحت تعقیب دولت آمریکا بود و در نهایت دستگیر و روانه زندان شد.
او پیش از مرگش، در توییتی نوشته بود:
اگر خودکشی کردم، من نبودم! کلهام را زیر آب کردند!
او یک بار هم پیشبینی کرده بود که قیمت بیت کوین تا سال ۲۰۲۰ به ۵۰۰,۰۰۰ دلار میرسد. مکآفی در ادامه عنوان کرده بود که اگر این اتفاق نیفتد، یکی از اعضای بدنش را میخورد!
چین
«چین»؛ همین یک کلمه بهاندازه کافی یک خبر بد برای دوستداران ارزهای دیجیتال و سرمایهگذاران این حوزه به حساب میآید.
چین از ابتدای تولد بیت کوین تا همین امروز، همواره یک کابوس برای این بازار بوده است.
سال ۲۰۲۱ هم خبر ممنوعیت فعالیت ماینرها چینی و اعمال محدودیتهای تازه بر معاملهگران ارزهای دیجیتال به تیتر یک رسانهها تبدیل شد.
اگر دوست دارید بیشتر درباره نقش چین در سقوطهای قیمت بیت کوین بدانید، پیشنهاد میکنیم مطلب «دشمنی ۱۲ ساله چین و بیت کوین» را بخوانید.
خداحافظ ۲۰۲۱، سلام ۲۰۲۲
اتفاقهای تاریخساز در سال ۲۰۲۱ کم نبود. برخی اتفاقات مهم دیگر هم در بین این همه اتفاق شاخص گم شدند؛ مثلاً کسی حواسش به قزاقستان نبود که در غیبت چین، بازار استخراج ارزهای دیجیتال را در اختیار خود گرفت.
سهم قزاقستان از هش ریت ماهیانه بیت کوین در سال ۲۰۲۱ به ۱۸ درصد رسید و این در حالی بود که این میزان در سال ۲۰۱۹ تنها ۱.۵ درصد بود! شاید قزاقستان یکی از برندههای سال پرحاشیه ۲۰۲۱ باشد و بتوان آن را در کنار آمریکا یکی از مهمترین کشورهای میزبان ماینرهای بیت کوین دانست.
حالا که روزهای آخر سال ۲۰۲۱ را پشت سر میگذاریم و ۲۰۲۲ کمکم آغاز میشود، باید خود را برای اتفاقات مهمتری آماده کنیم. بسیاری از کارشناسان معقتدند سال ۲۰۲۲، سال قانونگذاریهای بیشتر، پذیرش بیشتر و نوآوریهای بیشتر خواهد بود.
تنها باید صبر کرد و دید که چه اتفاقاتی در سال آینده میلادی انتظار ما را میکشند.
در این باره بیشتر بخوانید:
- چرا چین از بیت کوین متنفر و عاشق بلاک چین است؟
- نگاهی به وضعیت قانونی استخراج ارزهای دیجیتال در کشورهای مختلف جهان
- شهردار میامی آمریکا: خرید بیت کوین از سوی تسلا تازه شروعی برای بیت کوین است
- مدیرعامل مایکرواستراتژی خطاب به ایلان ماسک: سهام تسلا را تبدیل به بیت کوین کن؛ ماسک پاسخ داد
- رشد شدید سهام تسلا پس از همکاری با هرتز؛ ارزش بازار دارنده بیت کوین از ۱ تریلیون دلار عبور کرد
- دنیای ۲۰۲۲ و ارزهای دیجیتال؛ ۱۲ جنگی که امسال باید منتظرش باشیم