شبکه Orbs یک زیرساخت بلاک چین متن باز و غیر متمرکز می باشد که با هدف افزایش کارآمدی و قابلیت قرارداد هوشمند پروتکل های سازگار با EVM (ماشین مجازی اتریوم) در سال ۲۰۱۹ راه اندازی شده است. این شبکه برای فراهم کردن ابزارهای لازم جهت توسعه برنامه های غیر متمرکز (Dapp) کارآمدتر، اقدام به ترکیب زیرساخت زنجیره های مجازی با گواه اثبات سهام (PoS) کرده است. توکن ORBS به عنوان یک توکن بومی، در شبکه Orbs برای پاداش دهی به مشارکت کنندگان و همچنین پرداخت کارمزدا مورد استفاده قرار می گیرد. در این مقاله قصد داریم به معرفی و بررسی شبکه Orbs، نحوه عملکرد آن و همچنین کاربردهای توکن ORBS بپردازیم.
شبکه Orbs چیست؟
شبکه Orbs یک زیرساخت بلاک چین بدون نیاز به مجوز و به صورت متن باز و کاملا غیر متمرکز می باشد. هدف شبکه Orbs این است که با بلاک چینهای لایه یک سازگار با EVM از جمله BSC و اتریوم ادغام شود. همانطور که گفته شد، گواه اثبات سهام (PoS)، الگوریتم اجماع شبکه Orbs می باشد. قراردادهای هوشمند سازگار با ماشین مجازی اتریوم، توسط زنجیره های زیرساختی لایه ۱ و۲ پشتیبانی می شوند. این قراردادهای هوشمند اگر چه عملکرد بسیار کارآمدی در جهت پردازش TVL (ارزش کل قفل شده) و تامین امنیت دارند اما قابلیتهای آنها محدود است. شبکه Orbs با هدف رفع این محدودیت ها ایجاد شد. از این رو این شبکه قصد دارد لایه زیرساختی جدیدی را با نام لایه 3 معرفی کند و آن را به بالای این لایه ها اضافه کند. لایه 3 با دو لایه قبلی می تواند کار کند و در گسترش قابلیتهای قراردادهای هوشمند نقش موثرتری می تواند داشته باشد.
تامین امنیت در شبکه بلاک چین بر عهده لایه اول مانند شبکه اتریوم و بهبود مقیاس پذیری در شبکه بلاک چین بر عهده لایه دوم مانند پالیگان می باشد. لایه جدید نیز که همان لایه زیرساختی سوم می باشد، قصد دارد قابلیت برنامه های غیر متمرکز را با فراهم سازی ابزارها و سرویس های لازم، گسترش دهد.
Orbs با بلاک چین هایی از جمله بایننس اسمارت چین (BSC)، پالیگان، اتریوم و آوالانچ که همگی سازگار با EVM هستند، می تواند همکاری داشته باشد. این زنجیره ها از نظر تعداد کاربران و میزان نقدینگی پیشرو می باشند. در ادامه قصد داریم با ذکر یک مثال، به این موضوع بپردازیم که Orbs چگونه می تواند به Dapp ها کمک کند.
استخرهای ییلد فارمینگ از جمله یرن فایننس را می توان جز محبوب ترین اپلیکیشن های دیفای معرفی کرد که به عنوان نوعی Hedge Fund (صندوق پوشش ریسک) عمل می کنند. به این ترتیب مدیر صندوق از طریق کار کردن با سرمایه های کاربران، به آنها سود می دهد. این اپلیکیشن ها درآمد خود را از طریق سود کاربران به دست می آورند. برای مثال هاروست فایننس برای کارمزد خود، 30 درصد از سود کاربر را برمی دارد. همچنین این صندوقها استرتژی های بسیار ساده و محدودی را به کار می گیرند. اکثر آنها با دریافت توکن نقدینگی (LP Token)، آنها را برای کسب پاداش استیکینگ یا سپرده گذاری، در استخر دیگری قرار می دهند. پس از دریافت پاداش، اقدام به خرید LP های دیگر می کند و برای کسب سود مضاعف، آن را چندین بار در پلتفرم های مختلف میگردانند.
استراتژی های پیچیده سودآوری بیشتری را به دنبال خواهند داشت. زیرساخت لایه ۳ از جمله Orbs، می تواند برای تحقق این امر از طریق پیاده سازی صندوق های هوشمندتر نقش موثری داشته باشد. استراتژی صندوقها باید ساده باشد زیرا ماشین مجازی اتریوم برای تصمیم گیری، حالتهای محدودی را می تواند در نظر بگیرد؛ اما زیرساختی که قادر به اجرای استراتژی های هوشمندانه تری باشد، می تواند بر اساس درصد بازده سالانه یا APY، در بین پوزیشنهای مختلف، به صورت خودکار گردش کند و یا این که برای سود بیشتر، اقدام به دریافت وام در یک زمان مشخص و بهینه کند. چنین زیرساختی در نهایت می تواند برای پلتفرمهایی مانند Yearn Finance، درآمد چند برابری و حصول سود بیشتر برای کاربران به ارمغان بیاورد. می توان این درآمد اضافه را بین لایه سه و Dapp تقسیم کرد. شبکه Orbs برای چنین برنامههایی میتواند زیرساخت های لازم را فراهم کند.
نحوه کار شبکه Orbs
بلاک چین هیبریدی Orbs، اگر چه به عنوان یک بلاک چین مستقل کار میکند اما برای اجرای منطق PoS و امنیت بیشتر، از شبکه اتریوم و پالیگان کمک می گیرد. توکن ORBS در قراردادهای هوشمند اتریوم دارای قابلیت استیکینگ، واگذاری و رایدهی می باشد. این شبکه از PoS (گواه اثبات سهام) استفاده میکند. Multi-Chain Staking (استیکینگ چند زنجیرهای) نسخه سوم PoS این شبکه می باشد که برای استیک کردن در شبکه پالیگان و اتریوم از معماری هیبرید و فناوری کراس چین میان زنجیرهای بهره میبرد.
یکی دیگر از ویژگیهای این شبکه، Virtual Chains (زنجیره های مجازی) می باشد. Virtual Chains که توسط نودها اجرا میشوند، زنجیرههای خرد شدهای هستند که نودهای یک بلاک چین مجزا و اختصاصی را در اختیار آنها قرار میدهند. این زنجیرهها کاملا مستقل به اجماع می رسند و به صورت موازی محاسبات شبکه را انجام می دهند. زنجیرههای موازی دارای مزایای متعددی می باشند که از جمله آنها می توان به موارد زیر اشاره کرد:
1- زنجیره های موازی، حافظه مورد نیاز برای ماشین مجازی را کاهش می دهند.
2- برنامه ها دارای زنجیره مجازی و مجزای خود می باشند.
3- توسعه دهندگان میتوانند مدل حاکمیتی متناسب با برنامه خود و همچنین پروتکل اجماع را طراحی کنند.
4- جلوگیری از ازدحام شبکه به دلیل جداسازی زنجیرهها و اجرای مستقل آنها
در شبکه Orbs مشارکت کنندگان به دو دسته نودهای گاردین (GUARDIANS) و دلیگیتورها (DELEGATORS) تقسیم می شوند که در ادامه به بررسی مفصل هر کدام می پردازیم.
1- نودهای گاردین (GUARDIANS)
اپلیکیشنهایی که اجرای زنجیرههای مجازی روی Orbs را بر عهده دارند، به صورت مستقیم کارمزد را به GUARDIANS می پردازند. این کارمزد، هزینه منابع محاسباتی می باشد که برای زنجیرههای مجازی توسط گاردین ها استفاده می شود. گاردینها از پاداش استیکینگ Delegator ها، حداقل ۳.۳۳% دریافت میکنند. GUARDIANS نماینده جامعه Orbs می باشد که وظایف متعددی را برعهده دارند. این وظایف شامل موارد زیر می باشد:
1- GUARDIANS نودهای Orbs و همچنین اپلیکیشنهای در بستر آن را اجرا می کنند.
2- میان دلیگیتورهای خود، پاداش استیکینگ را توزیع می کنند.
3- Orbs یک بلاک چین هیبرید می باشد که از پالیگان و اتریوم استفاده میکند، بنابراین گاردینها اتریوم در مورد این که نود پالیگان یا اتریوم باشند، قدرت انتخاب دارند.
4- GUARDIANS ضمن این که می توانند عضو کمیته تصدیق باشند، اجرای زنجیرههای مجازی را نیز بر عهده دارند. اعضای کمیته تصدیق برای دریافت پاداش اضافه، واجد شرایط هستند.
2- دلیگیتورها (DELEGATORS)
DELEGATORS، هولدرهای ORBS می باشند که قدرت رای دهی خود را از طریق استیک کردن ارزهای دیجیتال خود روی نمایندگان، به آنها واگذار میکنند. به مدت ۱۴ روز این توکن های استیک شده قفل می مانند. دلیگیتورها تا ۶.۶۶% درآمد سالانه GUARDIANS را دریافت میکنند.
سرویسهای شبکه Orbs
پروتکل اعلان دیفای (DeFi Notifications Protocol)، اولین محصول تیم Orbs می باشد که از طریق تلفن همراه، رویدادهای آنچین را به کاربران اعلام می کند. مثلا که یک کاربر با تنظیم نوتیفیکیشن پروتکل Aave می تواند از لیکویید شدن حود باخبر شود. این شبکه بجز پروتکل اعلان دیفای، محصولات و سرویسهای دیگری را نیز از جمله اربس لامبدا (Orbs Lambda) و ماشین مجازی Orbs (Orbs VM) ارائه کرده است که در ادامه به معرفی و بررسی هر کدام می پردازیم.
Orbs Lambda: سرویس ابری بدون سرور و غیر متمرکز است که کاربران می توانند توابع ابری خود را با کمک این سرویس و بدون نیاز به دانش فنی بلاک چین، با زبان جاوا اسکریپت بنویسند.
Orbs VM: ماشین مجازی غیر متمرکز Orbs VM که مشابه AWS EC2 می باشد و به کاربران این امکان را می دهد که نرمافزارهای Docker را با زبانهای جاوا اسکریپت، GO، جاوا، Rust و پایتون بنویسند.
توکن ORBS چیست؟
شبکه Orbs دارای یک توکن مبتنی بر شبکه اتریوم (ERC20) با نماد ORBS می باشد که برای پرداخت هزینه سرویسهای Orbs، مورد استفاده قرار می گیرد. برای انتخاب ولیدیتورهای Orbs نیز از این توکن استفاده میشود. عرضه کل ORBS معادل 10 میلیارد واحد می باشد. از ویژگی های توکن ORBS می توان به عرضه ثابت و پیش استخراج شده (Pre-Mined) اشاره کرد. همچنین دارای قابلیت انتقال یا بریج کردن به شبکههای هوشمند پالیگان، بایننس، سولانا، هارمونی، آوالانچ و فانتوم می باشد.
مدل توزیع توکن ORBS
۵۵% از توکن های ORBS برای توسعه، پارتنرها و اکوسیستم، به صورت بلندمدت ذخیره شده اند.
۲۰% از آنها برای فروش خصوصی هستند.
۲۰% نیز برای تیم و پارتنرها می باشد.
۵% باقی مانده نیز برای مشاوران است.
عرضه کل ORBS همانطور که گفته شد، 10 میلیارد واحد می باشد که حدود ۲,۹۲۰,۶۹۶,۲۹۶.۲۸ آن در گردش است.
نقشه راه شبکه Orbs
نقشه راه جامعی برای شبکه Orbs تدوین نشده است و این پروژه در وبلاگ خود به انتشار به روزرسانی اکتفا کرده است. این پروژه طبق اطلاعات سایت messari کار خود را در ژوئن سال 2018 با فروش خصوصی توکن آغاز کرده است. همچنین اقدام به عرضه نسخه آلفای شبکه آزمایشی خود در همان ماه کرده است. نسخه بتای شبکه اصلی را نیز در دسامبر 2018 راهاندازی کرد. در ماه مارس 2019، توکن این شبکه به بازار عرضه شد.
بنیان گذاران و سرمایه گذاران شبکه Orbs
مدیر و یکی از بنیان گذاران این شبکه، Daniel Peled (دنیل پلد) است که موسس و مدیر عامل شرکت فین تک PayKey نیز می باشد. این شرکت در حوزه سرمایه گذاری فعالیت می کند. یکی دیگر از بنیان گذاران این شبکه، فردی به نام اوریل پلد (Uriel Peled) می باشد که مشاور پروژههای بلاک چینی است. اوریل پلد راه اندازی پروژه ویژوالید (Visualead) را در کارنامه کاری خود دارد که بعدها توسط علی بابا خریداری شده است. سومین موسس این پروژه، تال کول (Tal Kol) می باشد که اپلیکیشن موبایلی Appixia را نیز قبل از این پروژه راه اندازی کرده است. این اپلیکیشن توسط Wix.com خریداری شد. تال کول به عنوان رییس بخش مهندسی موبایل ویکس مدت ها کار کرده است و همچنین بهعنوان رییس مهندسی توکن Kin، در پروژه Kik مشغول به کار بوده است. نتا کورین (Netta Korin)، یکی دیگر از بنیانگذاران این پروژه می باشد که در کارنامه کاری خود مدتی به عنوان مشاور معاون وزیر در امور دیپلماتیک مشغول به کار بوده است.
سرمایه گذاران شبکه Orbs
پروژه Orbs از دو سرمایهگذار ناشناس در 13 دسامبر 2018 و 15 دسامبر 2018 جذب سرمایه کرده است. در این دو مرحله مجموعه سرمایه جمع شده معادل 111 میلیون دلار بوده است.
همکاری Orbs با سایر پروژهها
در آوریل سال 2022 شبکه Orbs همکاری خود را با Revault Network آغاز کرد. در این همکاری برای بهبود امکانات و امنیت Revault network از قابلیتهای معماری لایه 3 Orbs استفاده شده است. Revault برای پروژههای دیفای مشابه موتور جستجوگر گوگل و به عنوان یک تجمیع کننده صندوق عمل می کند. موتور Revault فرصت های سرمایه گذاری را به صورت خودکار جستجو می کند و اقدام به واریز دارایی ها در بهترین صندوق ها میکند.
Orbs همکاری خود را با پروتکل گراف (Graph) نیز آغاز کرده است. این پروتکل برای ساخت و عرضه API های متن باز و همچنین جستجو در شبکه هایی مانند اتریوم، به عنوان برجسته ترین پروتکل Indexing (نمایه سازی) عمل می کند. بنابراین دسترسی کاربران به دادههای Orbs امکان پذیر خواهد بود. گراف برای آن دسته از کاربرانی که عادت به پایگاههای داده سنتی دارند، کار کردن با اطلاعاتی که در بلاک چین ذخیره شدند و همچنین داده های تاریخی بدون نیاز به اجرای نود را تسهیل میکند.
در کدام صرافی ها می توان توکن ORBS را خریداری کرد؟
در صرافی هایی مانند کوکوین، گیت و FTX می توان توکن Orbs را خرید و فروش کرد. در صرافی های غیر متمرکز از جمله یونی سواپ، کوییک سواپ، سوشی سواپ، تریدر جو و اسپوکی سواپ نیز می توان آن را خرید و فروش کرد.
در کدام کیف پول ها می توان توکن Orbs را ذخیره و نگه داری کرد؟
از آنجایی که Orbs یک توکن ERC20 می باشد، باید در کیف پولهای سازگار با شبکه اتریوم مانند متامسک، Rabby Wallet، تراست ولت، مای اتر ولت و کیف پولهای سخت افزاری ترزور و لجر، آن را ذخیره کرد.